In de visie van OPA krijgt elke inwoner de zorg en ondersteuning die nodig is om zelfstandig zijn of haar leven te kunnen leiden. Veel mensen zoeken hiervoor al eerst hulp bij familie en vrienden, of vragen hulp bij voorzieningen zoals Wonen Plus, het Mantelzorgcentrum en andere organisaties.
Als het niet meer (helemaal) lukt op eigen kracht dan helpt de gemeente met een maatwerkvoorziening, zoals een scootmobiel, of hulp bij het huishouden. Te vaak lopen inwoners tegen het doolhof van bureaucratie. OPA vindt dat bureaucratische systemen niet leidend mogen zijn, maar de menselijke vraag moet worden toegepast: ‘Wat is de bedoeling?’, ‘Welke gezond-verstand-oplossing werkt hier het beste?’ De gemeente hoort begripvol en behulpzaam te zijn voor haar inwoners.
OPA is geen voorstander van het stapelen van eigen bijdragen. Vaak hebben mensen meer dan één voorziening nodig en daarbij een laag inkomen.
Meer huishoudelijke hulp en thuisondersteuning voor ouderen en mensen met een beperking: 1 miljoen erbij
Het aantal ouderen in Alkmaar stijgt en voor veel ouderen is extra hulp nodig om zelfstandig en veilig te kunnen blijven wonen. Ouderen zijn vaak ook mantelzorger voor hun partner. Zij doen dit uit liefde en verbondenheid, maar het kan ook te zwaar worden. Het risico op ziek worden is groter en dit kan ertoe leiden dat mensen langere tijd niet mobiel zijn. OPA vindt dat ouderen extra hulp in huis moeten kunnen krijgen. Voor hulp bij het schoonmaken, maar ook hulp bij het boodschappen doen, of de mantelzorg te verlichten. Het behoud van goede huishoudelijke hulp blijft voor OPA een van onze topprioriteiten. OPA trekt hiervoor 1 miljoen extra per jaar uit. OPA wil dat aanvragen bekeken worden vanuit de behoefte van de aanvrager en niet louter vanuit budgetten.
Wonen met zorg. Aanleunwoning met wmo-indicatie.
Schrijnend zijn situaties waarin oudere echtparen na een leven lang samen uit elkaar moeten, omdat een van hen niet langer thuis kan blijven wonen en moet worden opgenomen in een zorgcentrum. Dit is vaak het geval als een van de partners lijdt aan een vorm van dementie, een ziekte die met de groei van de vergrijzing flink zal toenemen. OPA wil de terugkeer van de aanleunwoning. Zelfstandig en veilig wonen, dicht bij een zorgcentrum, zodat hulp en zorg dichtbij is en mensen elkaar ook gemakkelijker kunnen bezoeken. OPA wil in de komende periode deze aanleunwoningen mogelijk maken door een speciale WMO- woonzorgindicatie in te voeren.
Alkmaar een dementie-vriendelijke gemeente
Dementie is een gevreesde ouderdomsziekte waar steeds meer mensen mee te maken zullen krijgen. Dit vraagt veel van mensen met dementie zelf, maar ook van hun naasten. OPA wil dat Alkmaar een dementie-vriendelijke stad blijft. Dat vraagt voortdurende aandacht en inzet, zoals kennis en informatie voor familie, buren, vrijwilligers en ondernemers. OPA wil graag dat iedereen die in zijn of haar omgeving te maken heeft met deze ziekte een gratis cursus kan volgen bij het Mantelzorgcentrum, het wijkcentrum of gewoon thuis. OPA wil hier subsidiegeld aan besteden.
Slimme technologie in het hulpmiddelenpakket
OPA stimuleert het gebruik van slimme technologie. Er is al veel beschikbaar, zoals veilige en privacy-vriendelijke sensoren, hulpapps, beeldcommunicatie en andere toepassingen die mensen kunnen helpen. OPA wil dat deze hulpmiddelen onderdeel gaan uitmaken van het voorzieningenpakket van de gemeente, naast scootmobiels, rolstoelen en woningaanpassingen. Deze hulpmiddelen kunnen ook heel handig zijn voor mantelzorgers en thuiszorg. De extra hulp is niet bedoeld als vervanging van het menselijk contact: het blijven hulpmiddelen, die zorgvrager en zorgverleners kunnen helpen in hun onderlinge contacten.
Mobiliteit en toegankelijkheid
Ouderen en mensen met een handicap moeten normaal kunnen reizen met goed vervoer. Dit vergroot de zelfstandigheid en zelfredzaamheid. Naast de regiotaxi en rolstoelbus wil OPA blijven inzetten op de Max Mobiel: een klein en handig elektrisch autootje, waarbij vrijwilligers bijvoorbeeld van een zorgcentrum of buurthuis mensen uit de buurt kunnen halen en brengen, als lopen lastig is. Om boodschappen te kunnen doen, naar een activiteit te kunnen gaan of op bij iemand op bezoek te kunnen gaan in de buurt. Veel vrijwilligers vinden het leuk om in dit autootje te rijden en voor veel ouderen is het een prima oplossing om nog lekker de deur uit te kunnen. De deur uit kunnen is immers een van de beste remedies tegen eenzaamheid.
Toegankelijkheid van veel gebouwen, maar ook van stoepen en wegen kan nog veel beter in Alkmaar. De gemeente dient hierin het goede voorbeeld te geven en bij nieuwbouwplannen erop toe te zien dat toegankelijkheid voor ouderen en mensen met een beperking gewaarborgd is. De WMO-raad kan hierin een belangrijke adviesrol in vervullen. OPA wil, om de twee jaar, de WMO-raad uitnodigen voor een bijeenkomst waarbij vorderingen, pijnpunten en verbeterpunten met de raad besproken wordt.
Mantelzorg zonder bureaucratie
Om mantelzorgers te helpen hun zorg te kunnen volhouden zijn extra respijtzorgvoorzieningen nodig; af en toe een weekje er tussenuit om de mantelzorger te ontlasten, of opvang als de mantelzorger ziek is, heel normaal vindt OPA.
Mantelzorgers verdienen een jaarlijks Mantelzorgcompliment. Dat moet eenvoudig en zonder ingewikkelde regels aan te vragen zijn.
Jeugdhulp: beperking aantal aanbieders is nodig
De jeugdhulp is inmiddels zelf een zorgenkind geworden. Zowel de organisatie als de kwaliteit van de hulp vertonen veel gebreken. Verbetering van de jeugdzorg is hard nodig. De markt voor kinderen met lichtere problemen groeit als kool, maar als een kind een chronische aandoening heeft of gecompliceerde problematiek dan zijn er lange wachtlijsten of alleen maar plaatsen buiten de eigen regio. Het is juist belangrijk dat het gezin wordt geholpen. OPA wil dat uithuisplaatsing zoveel mogelijk voorkomen moet worden. Uit onderzoek blijkt dat zo’n uithuisplaatsing de problemen heel vaak juist verergert in plaatst van verbetert. Uitgaan van het kind betekent ophouden met onnodige bureaucratie en regelzucht en ongebreidelde marktwerking.
OPA wil dat de regio Alkmaar het aantal gecontracteerde aanbieders fors beperkt en gaat werken met maximaal 5 hoofdaanbieders die onderling afspraken over samenwerking hebben vastgelegd. Zodat zij elkaar niet langer als concurrent zien, maar als collega. Dan kunnen kinderen en gezinnen eenvoudiger en sneller geholpen worden en kunnen de kosten aanzienlijk dalen. Voor zeer gespecialiseerde hulp, die niet direct door een van de hoofdaanbieders geboden kan worden, kunnen partijen gezamenlijk een partij zoeken die deze hulp kan bieden.
Om de kwaliteit te verbeteren is het nodig dat er veel meer gebruik wordt gemaakt van de feedback van jeugdigen zelf en hun ouders/opvoeders. Omstandigheden kunnen immers veranderen, de hulpverlening hoort daar flexibel op in te spelen.
OPA ziet dit als een van de focuspunten voor de komende periode.
OPA vindt ook dat, bij eenvoudige problematiek, meer van ouders/opvoeders zelf kan worden verwacht. Zij kunnen immers ook, vaak kosteloos terecht bij algemene welzijnsvoorzieningen.
Hulp en opvang voor mensen met verward gedrag
Het aantal meldingen over mensen met verward gedrag neemt toe. Om dit te verminderen is nauwe samenwerking nodig tussen een GGZ-wijkverpleegkundige en buurtbewoners, politie, handhaving en gebiedscoördinator. Op dit moment ontbreekt hier de regie en schiet de ambulante hulpverlening aan mensen die ‘zelfstandig’ wonen tekort. Dat zorgt voor woonellende in buurten, met allerlei incidenten. Snellere aanpak voorkomt incidenten.
OPA vindt dat, voordat je met allerlei goed bedoelde maar peperdure projecten start, zoals ‘Skaeve Huse’ er eerst goed moet worden onderzocht wat de ervaringen elders zijn. OPA wil dit soort projecten bedoeld voor mensen op minimaal 400 meter van een woonwijk.
Het gaat hier immers om mensen die ernstige onbegrepen overlast veroorzaken in woonwijken en niet het vermogen of de wil hebben om zich aan te passen aan een gewone woonomgeving. Skaeve huse zijn een soort ‘ laatste kans woningen’ in een prikkelarme omgeving. Dat hoort dus niet thuis in een woonwijk.
OPA constateert dat voor veel mensen met psychiatrische problematiek zelfstandig wonen en functioneren te hoog gegrepen is. In plaats van allerlei dure projecten en uitdijende opvangvoorzieningen is het praktischer en humaner om voor deze mensen weer eens terug te gaan naar gezamenlijke woonvormen, in een rustige en prikkelarme omgeving, waarbij er voldoende begeleiding is en voldoende activiteiten zijn voor dagbesteding en ontspanning.
Terugval bij verslaving verminderen
Voor mensen met een verslaving die een vaak intensieve behandeling hebben gehad is de stap terug naar hun eigen woonomgeving vaak te groot. Velen van hen hebben immers ook een partner, kinderen. Directe terugkeer naar huis brengt druk in het gezin, partners kunnen het vaak ( nog) niet aan en kinderen komen soms verder in de knel.
Terugval is een dan een groot risico, met alle ellende, en hoge kosten van -opnieuw- intensieve en dure trajecten voor het hele gezin van dien. Terwijl het probleem vaak bij één persoon ligt, die tijdelijk afstand en professionele ondersteuning nodig heeft.
Daarom pleit OPA ervoor deze mensen na hun behandeling een revalidatieperiode te bieden waarbij aan een geleidelijke terugkeer naar huis wordt gewerkt. OPA ziet kansen voor een proef met 1 of 2 ‘revalidatiewoningen’, soms ook Save Home genoemd; gewone woningen voor tijdelijk verblijf (3-6 maanden) met ambulante begeleiding. Deze tussenstap voorkomt terugval, dakloosheid of langdurige (jeugd)zorg. Bewoners krijgen een realistische kans om te herstellen zonder hun woning of gezin definitief te verliezen. En het levert een aanzienlijke besparing op aan zorgkosten en veiligheidskosten.
Investeer in Zorgonderwijs
De zorg komt handen tekort. Er wordt nu gewerkt aan verbetering, maar er is meer nodig. OPA wil voor Alkmaar en de regio zorgopleidingen versterken, zowel op mbo- als op hbo-niveau. OPA pleit voor een regionale Zorgacademie, die voor jongeren aantrekkelijk is en waar ook versnelde opleidingen gevolgd kunnen worden voor mensen die zich willen omscholen naar verpleegkundige of thuiszorg-medewerker. Dit zou kunnen in samenwerking met het NW-Ziekenhuis, het grootste niet-academische ziekenhuis van Nederland. De gemeente moet dit stimuleren en eraan werken dat Alkmaar in de toekomst een echte Zorgstad wordt.